Tarixi va mudofaa maqsadi
Saljuqiy san’atining noyob namunalaridan biri bo’lgan Qizilqulaq (Qizil minora) Alaniyaning ramzi hisoblanadi. Inshoot savdo portini himoya qilish va quruqlikdan qal’aga kelishi mumkin bo’lgan hujumlarning oldini olish uchun mudofaa va kuzatuv inshooti sifatida qurilgan.
Shimoliy fasaddagi yozuvga ko’ra, inshoot 1226 yilda Saljuqiy sultoni Alouddin Kayqubod buyrug’i bilan halablik me’mor Ebu Ali tomonidan qurdirilgan. Janubiy fasadagi yozuvda esa Alouddin Kayqubod xalqlar hukmdori va dunyo sultonlarining sultonligiga o’xshash unvonlar bilan ulug’lanadi.
Madaniyat portali — Qizilqulaq
Me’moriy tuzilishi va qavat rejalari
Inshoot 29 metr diametrda va 33 metr balandlikda bo’lib, sakkiz qirrali rejmda tosh va g’isht materiallaridan qurilgan. Tashqi ko’rinishidan sodda ko’rinsa-da, ichki qismida besh qavatli ancha murakkab rejaga ega bo’lib, har bir qavatning rejasi bir-biridan farq qiladi.
Markazda joylashgan sakkiz qirrali ustunning ustida birinchi qavat balandligi bo’ylab sisterna joylashgan. Zamin va birinchi qavatlarda gumbazli yo’laklarga ochiladigan ayvon shaklidagi makonlar mavjud. Mezonin ustida joylashgan ikkinchi qavatda ochiq hovli, uchinchi qavatda kichik xonalar va teraslar, to’rtinchi qavatda esa mudofaa maqsadidagi tishchalar va sayr terasasi joylashgan.
Madaniyat portali — Qizilqulaq
Muzey va atrof manzarasi
Antaliya viloyat madaniyat va turizm boshqarmasi manbalarida va Alaniya tanituv kitobchasida Qizilqulaq Etnografiya muzeyi sifatida ishlatilishi, kirish va birinchi qavati muzey sifatida tartibga solinganligi, shuningdek tarixiy inshootda vaqti-vaqti bilan rasm ko’rgazmasi va klassik musiqa konserti kabi madaniyat san’at tadbirlari o’tkazilishi ko’rsatilgan.
Rasmiy manbalarda minoraning eng yuqori qavatidan shaharning sharqiy tomoni manzarasi hamda tarixiy yarim orolning aholi punktlari tuzilishi tomosha qilinishi mumkinligi haqidagi ma’lumotlar mavjud.
